Alle berichten van Erik van Huizen

Wegvervoer vergroent sneller dan de binnenvaart

DEN HAAG De binnenvaart loopt het risico op de lange termijn niet meer de duurzaamste modaliteit te zijn. De binnenvaart scoort in vergelijk met het wegvervoer nu nog goed op de uitstoot van CO2, maar dit kan veranderen. Want de verwachting is dat het wegvervoer sneller vergroent.

Momenteel geniet de binnenvaart een voordeel ten aanzien van de CO2-emissie. Dit voordeel is groot. Met vervoer over water bespaart men gemiddeld 60% ten aanzien van het wegvervoer. Dit voordeel ontstaat volgens onderzoeksbureau Panteia door de schaalgrootte van binnenvaartondernemingen en de relatief geringe benodigde energie voor voortstuwing. Maar de binnenvaart scoort momenteel aanmerkelijk slechter dan het wegvervoer daar waar het gaat om emissies van stikstof en fijnstof. ‘Dit gat lijkt slechts op zeer lange termijn weer te dichten.’

De binnenvaart blijft het energetisch voordeel genieten, maar het veronderstelde verduurzamingstempo van het wegvervoer is sneller. Er bestaat een kans dat het wegvervoer de binnenvaart ook qua CO2-emissie inhaalt, zo tegen 2045. Dit hangt samen met een snellere uitfasering van verbrandingsmotoren in het wegvervoer dan in de binnenvaart. ‘Geen van de modaliteiten kan het spoorvervoer inhalen qua duurzaamheid’, concludeert Panteia verder.

Korte termijn
Voor de korte termijn (2028) stelt de Green Deal Zeevaart, Binnenvaart en Havens een emissiereductie voor van 20% voor CO2 en 10% voor luchtverontreinigende stoffen per 2024. Inmiddels is volgens Panteia nu al duidelijk dat de CO2-reductie niet gehaald gaat worden. Het verplicht bijmengen van biobrandstoffen had de belangrijkste pijler moeten zijn onder de afname. Deze verplichting wordt nu waarschijnlijk pas in 2025 ingevoerd.

Tegen 2030 stelt de Green Deal dat de CO2-emissie van de binnenvaartsector met 40 tot 50% moet zijn teruggebracht. Hiertoe moeten 150 zero-emissie schepen in de vaart
gebracht worden. Met het huidige tempo verwacht Panteia dat in 2028 ongeveer 75 zero-emissie schepen varen. Daarvoor is vanuit het nationaal groeifonds geld vrijgemaakt om 45 schepen te kunnen laten varen met batterij-containers.

De introductie van Stage 5 motoren laat volgens de onderzoekers zien dat met een reductie van luchtvervuilende stoffen een versnelde vergroening mogelijk is. Tegen 2028 lijkt een reductie van 22% mogelijk voor de stikstofemissie en 39% voor wat betreft fijnstof. De subsidieregeling Duurzame Binnenvaart (SRVB) helpt hierbij. De Centrale Rijnvaartcommissie verwacht per 2028 een aandeel van Stage 5 motoren in de binnenvaart van ongeveer 30%.

Langere termijn
Voor de langere termijn (2050) verwacht de Centrale Rijnvaartcommissie (CCR) dat de binnenvaart zonder aanvullend beleid vanwege autonome ontwikkelingen haar emissie weet te reduceren met 22% voor CO2, 76% voor stikstof en met 83% ten aanzien van fijnstof. De CCR stelt bovendien twee transitiepaden voor naar zero-emissie per 2050:
conservatief en innovatief. Deze leiden tot een CO2-reductie van 91%, een stikstofreductie van 90% tot 94% en een fijnstofreductie van 96% tot 98% ten opzichte van 2015.

Richting 2050 worden alternatieve aandrijflijnen steeds belangrijker. Circa 1.200 tot 2.900 schepen worden door batterijen aangedreven (14-35% van de vloot), waterstof wordt voor 1.350 tot 3.200 schepen de oplossing (16-38% van de vloot) en ook methanol lijkt een rol te krijgen in de energiemix (500 à 1000 schepen, 6 tot 11% van de vloot).

Wegvervoer
Voor het wegvervoer is de doelstelling vanuit de Europese Commissie dat tegen 2050 bijna alle auto’s, bestelwagens, bussen en nieuwe zware bedrijfsvoertuigen emissievrij zijn.

De verwachtingen van McKinsey zijn dat tegen 2050 in Europa maximaal 800.000 waterstof trucks rijden en maximaal 9,1 miljoen batterij-elektrische trucks. Er zijn tegen die tijd nauwelijks nog vrachtauto’s met verbrandingsmotoren. ‘Met deze getallen wordt zero-emissie door de road freight sector bijna bereikt.’

Aqualink is dé vereniging van watergebonden bedrijven in Oost-Nederland. Meld u nu aan als lid. Volg ons op Twitter en Facebook.

Dag van de Binnenvaart trekt duizenden bezoekers

NIJMEGEN De tweede editie van de Dag van de Binnenvaart heeft volgens de organisatie veel bezoekers getrokken. In totaal namen zo’n 3.000 bezoekers onder meer een kijkje aan boord van verschillende binnenvaartschepen.

De Dag van de Binnenvaart vond dit jaar plaats op 12 november. Op deze dag was er voor het publiek van alles te beleven aan boord van schepen, op scholen, scheepswerven, terminals, binnenvaart musea en op een sluis. Ook in simulatorcentra en bij de Waterscouting werden allerlei activiteiten georganiseerd. Van Westerbroek in Groningen tot Terneuzen in Zeeland en van Den Helder tot Maasbracht overal waren er locaties te bezoeken. ‘Belangstellenden kregen tijdens deze dag een of meer bijzondere belevingen. Zodat ze meer te weten komen, meer interesse krijgen en wellicht overwegen om voor een binnenvaartopleiding of een baan in de sector te kiezen.’

De bezoekers waren volgens de organisatie positief over de dag en de wereld waar ze een kijkje konden nemen. (Foto Dag van de Binnenvaart)

Aqualink is dé vereniging van watergebonden bedrijven in Oost-Nederland. Meld u nu aan als lid. Volg ons op Twitter en Facebook.

Sluiscomplexen in de Maas krijgen slimme ledverlichting

BORN De sluiscomplexen in de Maas krijgen in 2023 en 2024 slimme ledverlichting. Naar verwachting levert dit Rijkswaterstaat minimaal een energiebesparing van 191.000 kWh per jaar op.

Dit jaar voerde Rijkswaterstaat een pilot uit op sluizencomplex Born met slimme ledverlichting. Het doel was te onderzoeken of slimme ledverlichting helpt om het beheergebied verder te verduurzamen, energie te besparen en de CO2-uitstoot te verlagen. In totaal werden 185 armaturen vervangen. Ook werd een slim verlichtingsplan opgesteld.

Extra energiebesparing
Ledverlichting heeft een langere levensduur dan normale verlichting, gaat zo’n 20 tot 25 jaar mee en is minder gevoelig voor storingen. ‘Met slimme ledverlichting besparen we extra energie, omdat we de lichtintensiteit op afstand kunnen uitlezen en dimmen. Op dit moment is de verlichting voor alle sluiscomplexen als geheel afgesteld. In de toekomst kunnen we met inzet van ledverlichting op elk moment de juiste hoeveelheid verlichting per locatie regelen. Bijvoorbeeld door de lichtintensiteit aan te passen als er ‘s nachts geen of weinig scheepvaart het sluizencomplex passeert.’

Eenduidiger
De inzet van ledverlichting bespaart niet alleen kosten. ‘Ook kunnen we het beheer en onderhoud efficiënter uitvoeren. Ledverlichting is minder storingsgevoelig en als er storingen zijn, dan worden deze sneller opgelost. Ze worden automatisch herkend en doorgegeven. Bovendien bevat het beheergebied, nadat alle armaturen zijn vervangen, slechts drie verschillende soorten armaturen. Dit zorgt voor een eenduidiger beeld en eenvoudiger voorraadbeheer.’ (Foto Rijkswaterstaat)

Aqualink is dé vereniging van watergebonden bedrijven in Oost-Nederland. Meld u nu aan als lid. Volg ons op Twitter en Facebook.

Nieuwe subsidieregeling voor modal shift

DEN HAAG Om structureel goederen van de weg naar het water en het spoor te verplaatsen, komt het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat met een nieuwe subsidieregeling. Voor verdere stimulering van de modal shift komt er een aanbesteding van concessies voor het in de vaart brengen van lijndiensten in de binnenvaart.

De subsidieregeling richt zich op verladers en expediteurs. Om hen te stimuleren om voor de binnenvaart of het spoor te kiezen wordt een subsidie van 20 euro per structureel verplaatste container (of een equivalent daarvan bij bulk) in het vooruitzicht gesteld. De subsidie is bedoeld als tegemoetkoming in de extra transportkosten van de binnenvaart of het spoor (zoals een extra overslag van de container). De hiervoor ontwikkelde subsidieregeling kreeg recent akkoord van de Europese Commissie, past binnen de Europese staatssteunkaders. Hiervoor is tot eind 2025 een bedrag beschikbaar van 22,5 miljoen euro.

Bargelijndiensten
Op de goederenvervoercorridors Oost en Zuidoost wordt ook gewerkt aan de realisatie van nieuwe binnenvaart lijndiensten. Hiermee moet een netwerk van lijndiensten van binnenvaartschepen ontstaan die verladers zekerheid geven dat zij op vaste tijden en over vaste routes hun vrachten kunnen versturen. Vervoerders in de binnenvaart kunnen daarbij meedingen naar de uitgegeven concessies voor dergelijke nieuw lijndiensten. Zij kunnen daarbij een tegemoetkoming in de aanloopkosten van deze lijndienst ontvangen. Na een eerste aanbesteding van drie bargelijndiensten in 2021 is in 2022 de uitgifte van concessies voor vijf nieuwe lijndiensten voorzien. In 2023-2025 is voor elk jaar de uitgifte van twee rondes met vijf nieuwe lijndiensten voorzien. Hiervoor is tot en met 2025 een budget beschikbaar van 15 miljoen euro.
In een eerste aanbestedingsronde in 2021 zijn hierbij drie concessies verleend die samen goed zijn voor modal shift van 290 TEU per dag naar de binnenvaart. Dit correspondeert met jaarlijks ruim 42.500 containers die blijvend van de weg naar de binnenvaart zijn verplaatst.

440.000 containers
Met deze subsidie per teu wil het ministerie structureel 2200 TEU per dag van weg naar water of spoor brengen per eind 2025. Met een uitbreiding van deze stimuleringsaanpak per 2023 tot de corridor Zuid wordt een grotere modal shift mogelijk geacht. Rekening houdend met overlap tussen de corridors wordt de doelstelling opgehoogd naar 3000 TEU per dag. Dit correspondeert met ruim 440.000 containers die jaarlijks van de weg worden gehaald. ‘Omdat per vrachtwagen (met een container of een vergelijkbare bulkvracht) de weg ruimte biedt aan ongeveer drie personenwagens betekent dit een sterke verbetering van de doorstroming van de weg.’

Aqualink is dé vereniging van watergebonden bedrijven in Oost-Nederland. Meld u nu aan als lid. Volg ons op Twitter en Facebook.

Aqualink luidt noodklok over sluizen Weurt en Grave

NIJMEGEN Aqualink heeft in een brief aan Rijkswaterstaat haar zorgen geuit over de stremmingen en het toekomstperspectief van de sluizen in Weurt en Grave. De vereniging van watergebonden bedrijven wil graag in overleg op welke wijze de sluizen in Weurt en Grave en de tussenliggende Maasroute’ technisch en financieel duurzaam beheerd kunnen worden’.

‘Naast de varende ondernemers maken wij ons als toeleveranciers (Aqualink) en gebruikers (Port of Nijmegen van TPN-West) van de binnenvaart grote zorgen over onze toekomstige bereikbaarheid op onze huidige bedrijfslocaties in en rond Nijmegen’, laat Aqualink Rijkswaterstaat weten. ‘Duurzaam en toekomstbestendig ondernemen in de haven van Nijmegen wordt ons gewoonweg onmogelijk gemaakt door het ontbreken van adequate en betrouwbare infrastructuur.’

Stremmingen
De sluizen van Weurt en Grave worden regelmatig getroffen door defecten waardoor de sluizen moeten worden gestremd. Met alle gevolgen voor de binnenvaart. Zo waren beide sluizen in augustus van dit jaar nog lange tijd gestremd. Bij sluis Grave ging het om een spoedvervanging van de deurcilinder. Bij het testen bleek echter dat door een defecte sensor in de nieuwe cilinder de sluisdeur niet werkt. Dat leidde tot een nog langere stremming. En dat terwijl er meer scheepvaart bij sluis Grave was vanwege een stremming van sluis Weurt. De twee sluiskolken waren buiten werking. In één kolk vonden onderhoudswerkzaamheden plaats en de tweede kolk kon niet gebruikt worden vanwege het watertekort.

Aqualink is dé vereniging van watergebonden bedrijven in Oost-Nederland. Meld u nu aan als lid. Volg ons op Twitter en Facebook.

‘Wereldhandel stabiel ondanks economische druk’

ESSEN Volgens de huidige flashraming is de containeroverslagindex van het RWI – Leibniz Instituut voor Economisch Onderzoek en het Instituut voor Scheepvaarteconomie en Logistiek (ISL) in september licht gestegen tot 126,8 punten ten opzichte van de voorgaande maand. De stijging is vooral te danken aan de Chinese havens, terwijl de overslag in de Noord-Europese havens daalde.

In de Chinese havens nam de containeroverslag iets sterker toe na een forse daling in de voorgaande maanden. De indexwaarde voor de Chinese havens steeg van 135,1 naar 136,4. De North Range Index, die informatie geeft over de economische ontwikkelingen in het noordelijke eurogebied en in Duitsland, daalde in september licht van 115,5 (herzien) in de voorgaande maand tot 115,0.

Over de ontwikkeling van de containeroverslagindex zegt RWI-chef Economie Torsten Schmidt: ‘De containeroverslag is in september wereldwijd licht gestegen. Over het algemeen is het dus nog steeds vrij stabiel aan de bovenkant. Daarentegen is de containeroverslag in Europa sinds de zomer veel zwakker. De economische vertraging door stijgende energieprijzen lijkt hier een grotere impact te hebben op de containeroverslag dan in de rest van de wereld.’

De index
Voor de index voor de wereldwijde containeroverslag verwerken de Duitsers de overslagcijfers van containers in 94 internationale havens. Deze havens vertegenwoordigen ongeveer 64% van de wereldwijde containeroverslag. De zogenoemde snelle schatting voor september 2022 is gebaseerd op de cijfers van de havens die ongeveer 55 procent van de overslag van de index vertegenwoordigen.

Omdat veel havens die meewerken aan de index al twee weken na het einde van een maand verslag uitbrengen over hun activiteiten, is de Duitse index volgens RWI / ISL een betrouwbare indicator van de ontwikkeling van de internationale handel en daarmee van de wereldwijde economische activiteit.
De containeroverslagindex maakt deel uit van de statistieken over buitenlandse handel in het ‘Dashboard Duitsland’ van het Federaal Bureau voor de Statistiek.

Aqualink is dé vereniging van watergebonden bedrijven in Oost-Nederland. Meld u nu aan als lid. Volg ons op Twitter en Facebook.

Franssen Groep, Isolin en Combi Isolatie fuseren

BOVEN-LEEUWEN De Franssen Groep uit Beneden-Leeuwen gaat fuseren met Isolin en Combi Isolatie uit Tholen. De bedrijven gaan voortaan verder onder de naam FCG B.V.

‘Kennis delen, menskracht toekomstbestendig maken en een totaalpakket aan isolatiemogelijkheden aanbieden aan onze klanten’, dat is volgens Remon Franssen van de Franssen Groep en Isolin, Walter Luijten en Rob van den Berg van Combi Isolatie de reden voor de fusie. ‘Samen staan we sterker.’

Synergie
Door de krachten te bundelen, ontstaan er veel voordelen voor de klanten van dit nieuwe bedrijf. ‘Vooral door de mensen. Dáár zit het vakmanschap, de kennis, maar ook het familiegevoel dat wij zo belangrijk vinden. Door het samenbrengen van onze expertises en ervaringen ontstaat er synergie, waardoor we nog beter in staat zijn om de beste oplossingen te bieden, gevraagd en ongevraagd. Nog steeds flexibel en proactief. Zeker in een business waarin de kennis over het toepassen van de materialen niet altijd meer voor het oprapen ligt. Juist daar kunnen we met elkaar het verschil maken. Want kan niet, bestaat niet.’

Geen onbekenden
De bedrijven hebben een goede naam in de wereld van isolatie gecombineerd met steigerbouw. In de scheepsbouw, jachtbouw, industrie en utiliteitsbouw zijn zij geen onbekenden. Het fuseren van Franssen Groep, Isolin én Combi Isolatie, is een hele logische keuze. ‘We kunnen nog efficiënter werken, zitten verspreid door het hele land én bieden een nog breder pakket aan totaaloplossingen aan onze klanten, waarbij vakmanschap, kennis en het familiegevoel belangrijk blijven. Een win-win situatie dus.’

Nieuwe uitstraling
De komende periode zetten de bedrijven de benodigde stappen om Franssen Groep, Isolin en Combi Isolatie te laten fuseren tot FCG B.V. Denk hierbij aan een nieuwe uitstraling en bijbehorende website. De klanten en leveranciers kunnen nog steeds rekenen op een oplossings- en servicegerichte manier van zaken doen.

Aqualink is dé vereniging van watergebonden bedrijven in Oost-Nederland. Meld u nu aan als lid. Volg ons op Twitter en Facebook.

Overslag haven Rotterdam op vrijwel zelfde niveau vorig jaar

ROTTERDAM De overslag in de Rotterdamse haven is in de eerste negen maanden van dit jaar vrijwel hetzelfde gebleven als vorig jaar. In de haven werd 351 miljoen ton (+0,3%) overgeslagen. Wel zijn er onderliggend grote verschillen, vooral als gevolg van de oorlog in Oekraïne, de sancties tegen Rusland en de veranderingen in de mondiale energiestromen. Zo werden veel meer kolen en LNG geïmporteerd als alternatief voor Russisch aardgas. De overslag van containers nam af, vooral door het wegvallen van de handel met Rusland.

Het containersegment zag een afname van 8,6% in gewicht en 4,4% in aantallen containers (TEU, twenty feet equivalent unit) gedurende de eerste negen maanden. Door de sancties is het containerverkeer tussen Rusland en Rotterdam vrijwel tot stilstand gekomen. De afgelopen jaren was ongeveer 8% van het containerverkeer gerelateerd aan Rusland. Het verschil tussen tonnen (-8,6%) en TEU’s (-4,4%) komt doordat verhoudingsgewijs meer lege containers hun weg via Rotterdam vonden. Hoewel de containerlogistiek nog steeds geplaagd wordt door verstoringen als gevolg van niet op schema arriverende schepen en een hoge bezettingsgraad van de terminals, leidt de daling van het volume er wel toe dat de problemen in de logistiek langzaamaan kleiner worden. Ook zijn de vrachttarieven aanzienlijk gedaald. Zowel het roll-on/roll-off verkeer als het overig stukgoed nam met 15% toe.

Droog massagoed
De overslag van ijzererts en schroot daalde fors (-17,9%) evenals die van agribulk (-14,8). Het eerste is het gevolg van de afzwakkende economie, het tweede vooral het resultaat van de omvang van de oogsten in verschillende delen van de wereld. Ook spelen hoge energieprijzen bij de verwerking van agribulk een rol. Het volume kolen nam juist toe (+24,8%), vooral omdat er meer kolen gestookt worden in elektriciteitscentrales. Overig massagoed, onder meer grondstoffen en bouwmaterialen, nam ook fors toe (+22,6%). In totaal is 2,9% meer droog massagoed overgeslagen.

Nat massagoed
Nat massagoed liet in totaal een toename zien van 3,9%. Weliswaar daalde het volume minerale olieproducten (-13,1%), vooral als gevolg van de verminderde aanvoer van stookolie uit Rusland, de andere goederen namen toe. Zo werd er meer ruwe olie (+5,4%) en meer overig nat massagoed (+18,4%) overgeslagen. Alle categorieën binnen overig nat groeien: chemie, biobrandstoffen, plantaardige/dierlijke oliën en fruitsappen. Het volume LNG kende een zeer sterke groei (+73,8%). Er wordt onder andere uit de VS veel meer LNG aangevoerd ter vervanging van Russisch aardgas dat in het verleden per pijpleiding naar Noordwest-Europa kwam.

‘Grote veranderingen’
De aanhoudende oorlog in Oekraïne, de inflatie en het verslechterde economische klimaat maken de macro-economische vooruitzichten niet rooskleurig. Het Havenbedrijf Rotterdam verwacht niettemin dat het overslagvolume over heel 2022 op ongeveer hetzelfde niveau uitkomt als dat van vorig jaar.
‘Het totale overslagvolume suggereert dat de haven gewoon doordraait, maar de grote veranderingen bij met name LNG en kolen laten zien dat het energielandschap drastisch is veranderd’, meldt CEO Allard Castelein van Havenbedrijf Rotterdam. ‘De hoge energieprijzen maken dat vooral de energie-intensieve chemische industrie het zwaar heeft. Een snellere energietransitie maakt ons op lange termijn minder afhankelijk van geopolitieke ontwikkelingen. Op korte termijn moeten we de voor onze samenleving zo belangrijke chemische industrie zien te behouden.’

Aqualink is dé vereniging van watergebonden bedrijven in Oost-Nederland. Meld u nu aan als lid. Volg ons op Twitter en Facebook.

Tien miljoen extra voor hermotorisering

DEN HAAG De overheid heeft tien miljoen euro extra vrijgemaakt voor duurzame hermotorisering van de binnenvaart. Het geld komt beschikbaar via de Tijdelijke Subsidieregeling Verduurzaming Binnenvaartschepen die in het leven is geroepen om twee doelen te realiseren.

Het geld voor hermotorisering was dit jaar snel op. De tien miljoen extra wordt dan ook eerst gebruikt om afgewezen aanvragers, die begin dit jaar door uitputting van het budget geen subsidie hebben gekregen, subsidie aan te bieden. Voor nieuwe aanvragen is waarschijnlijk geen, of bijna geen ruimte. Voor verduurzamen met een SCR katalysator is ook op dit moment nog budget beschikbaar.

Emissieloos
In de Green Deal Zeevaart, Binnenvaart en Havens zijn afspraken opgenomen over het terugdringen van de uitstoot van broeikasgassen in de binnenvaart. Einddoel is een nagenoeg emissieloze sector in 2050. Een belangrijk meetmoment is 2035, wanneer de uitstoot van milieuverontreinigende stoffen (denk aan fijnstof en stikstof) met 25% tot 50% moet zijn afgenomen. Hiernaast is er de structurele aanpak stikstofproblematiek, waarin het Rijk de nationale stikstofuitstoot wil terugdringen.

Doel van de regeling
De regeling is bedoeld om de vervanging van oudere motoren door de moderne Stage V motoren te versnellen. Deze motoren stoten minder fijnstof en stikstof uit. Hiernaast komt geld beschikbaar voor de aanschaf van SCR katalysatoren, die specifiek de stikstofuitstoot terugdringen. Tot slot kunnen ook elektrische aandrijfmotoren worden gesubsidieerd, als zij van elektriciteit worden voorzien door een batterij of brandstofcel of indien de huidige oplossing makkelijk hierdoor vervangen kan worden. Wanneer zij rechtstreeks samenhangen met een van bovenstaande investeringen, komen ook maatregelen tegen geluidsemissies in aanmerking voor subsidie.

Tijdpad en Subsidiebedragen
De verkrijgbare subsidie per vaartuig bedraagt maximaal € 200.000. Het subsidiepercentage is ten hoogste 40% van de investeringskosten (dit percentage kan voor MKB aanvragers worden verhoogd naar 50% voor middelgrote ondernemers en 60% voor kleine ondernemers). Subsidieverdeling vindt plaats op volgorde van binnenkomst van de aanvragen.

Voor de aanschaf van een Stage V motor (met typegoedkeuring) of elektromotor is in totaal € 22,8 miljoen beschikbaar, verdeeld over de periode 2021-2023. In 2022 is € 15,9 MLN beschikbaar. Voor de aanschaf van SCR katalysatoren is gedurende de periode 2021-2025 in totaal € 46,4 miljoen beschikbaar. In 2022 is € 3,8 MLN beschikbaar. Voor de regeling is er gedurende de gehele looptijd de mogelijkheid een aanvraag te doen in de eerste drie kwartalen.

Aanvragen
U kunt een aanvraag doen via de website van de RVO: www.rvo.nl/SRVB. Let erop dat u voor het doen van een aanvraag E-Herkenning nodig heeft. Er zitten een aantal basisvereisten aan iedere aanvraag. Reken in ieder geval op de volgende onderdelen:
1. Binnenschipcertificaat van het vaartuig;
2. Vaartijdenboek waarin duidelijk wordt dat in de afgelopen 12 maanden het schip 60 dagen in Nederland in bedrijf was;
3. Duidelijk gespecificeerde, nog geldige, offerte van de investering.

Voor inhoudelijke vragen en als u behoefte heeft om te overleggen over de mogelijkheden op uw schip kunt u contact opnemen met het EICB.

Aqualink is dé vereniging van watergebonden bedrijven in Oost-Nederland. Meld u nu aan als lid. Volg ons op Twitter en Facebook.

Robuust herstel voor de binnenvaart in 2021

STRAATSBURG Het jaar 2021 werd gekenmerkt door een robuust herstel dat samenhangt met het feit dat in verschillende goederensegmenten in de binnenvaart weer overslag- en vervoersniveaus van voor de pandemie werden bereikt of zelfs overschreden. Dut blijkt uit de Europese Binnenvaart Marktobservatie van de CCR en de Europese Commissie.

Onder invloed van het economische herstel was in de tweede helft van het jaar een reeds oplopende tendens van de grondstofprijzen te zien. De handel in industriële componenten werd echter ook verstoord als gevolg van de snel stijgende vraag.
Het economisch herstel was met name goed zichtbaar in het binnenvaartvrachtvervoer, waar in 2021 in vergelijking met 2020 in vrijwel alle marktsegmenten van deze sector groei kon worden waargenomen. Het vrachtvervoer over de traditionele Rijn steeg met 5,4%, hoewel het nog steeds 3,2% onder het niveau van 2019 lag. Ook de vervoersprestatie steeg in 2021 met 4,5% in vergelijking met 2020, maar blijft daarbij nog steeds achter bij de waarde van voor de coronacrisis.

Meer kolen
De grotere staalproductie en de hoge gasprijzen jagen de vraag naar kolen op en in het kielzog daarvan is er meer vervoer van kolen over de Rijn, dat in 2021 met 28,5% toenam. De sterke toename van het kolenvervoer over de Rijn ging hand in hand met een toename van het kolenvervoer over zee. De haven van Amsterdam is een goed voorbeeld voor deze trend, waar de overslag van over zee aangevoerde kolen in 2021 met 41% steeg. Dankzij het herstel in de staalproductie is voor ijzerertsen en metalen de situatie vergelijkbaar met een consistente groei van respectievelijk 15,7% en 11,2%. Andere vrachtsegmenten, namelijk containers, agribulk en voedingsmiddelen, zand, stenen en grind, alsook aardolieproducten en chemische producten zijn min of meer op hetzelfde peil gebleven.

Havens
De economische opleving die in 2021 werd waargenomen, is goed af te lezen in de tendensen voor de overslag van goederen in de belangrijkste Europese zeehavens. Terwijl in de haven van Hamburg het binnenvaartvervoer sterk daalde (-16%), kon in de belangrijkste Europese zeehavens juist een toename het vervoer van goederen worden vastgesteld, (+6% voor de haven van Rotterdam, +9,7% voor de haven van Constanţa, +9% voor de North Sea Port, +7,5% voor de haven van Antwerpen).

Waterstand
Alles bij elkaar gezien hebben ook de waterstanden het herstel in het vrachtvervoer een handje geholpen. Op de Rijn waren er in 2021 slechts weinig dagen waar het waterpeil kritisch werd. Een voorbeeld is de peilschaal bij Kaub aan de Middenrijn, waar het waterpeil in 2021 slechts tien dagen onder het kritische laagwaterniveau (Overeengekomen Lage Rivierstand) lag, terwijl dit in het ‘laagwaterjaar’ 2018
107 dagen waren. Als men de waterstandsgegevens voor de Donau analyseert, ziet men daarentegen een aantal laagwaterdagen in 2021 dat iets hoger ligt, ook als men de gehele periode van 2015 tot 2021 bekijkt.

Hoewel de waterstanden over het algemeen vrij gunstig waren, vielen de vaaromstandigheden aan het einde van het jaar (KW4 2021) slechter uit. De lagere waterstanden leidden in het vierde kwartaal van 2021 tot hogere transport- of vrachtprijzen, met name voor droge lading die op de spotmarkt werd aangeboden.

Vooruitzichten
De vrachtprijzen voor vloeibare lading vielen de afgelopen twee jaar wat zwakker uit, waarbij alleen in het vierde kwartaal van 2021 het plaatje er anders uitzag als gevolg van de lage waterstanden. De redenen hiervoor hangen samen met de lagere vraag naar vervoer van vloeibare goederen als gevolg van de Covid-19-pandemie.

Voor het vrachtvervoer wijzen de vooruitzichten in het algemeen op herstel in 2022- 2024. Echter, de neerwaartse risico’s waarmee deze vooruitzichten zijn omgeven, zijn aanzienlijk gezien de Russische agressieoorlog tegen Oekraïne en de gevolgen daarvan voor de economie. Het gaat voornamelijk om prijsstijgingen van grondstoffen en verstoringen in de bevoorrading.

Oorlog
Het vervoer van graan zal ongetwijfeld gevolgen ondervinden van de oorlog in Oekraïne, aangezien dit conflict nu al tot ernstige knelpunten heeft geleid in de uitvoer van graan uit de regio rond de Zwarte Zee naar talrijke graanconsumerende markten. De consequentie daarvan is dat andere graanexporterende regio’s belangrijker worden. Verwacht wordt dat de graanproducerende regio’s in Frankrijk en het binnenvaartvervoer naar het achterland over de Franse waterwegen zullen profiteren van deze situatie. De zee-rivierhaven van Rouen is een belangrijke exporthub voor graan en binnenvaartschepen vervoeren het graan vanuit het achterland naar deze haven.

Hier kan een opleving worden verwacht van de handelsstromen tussen de haven van Rouen naar landen in Noord-Afrika, waar het binnenvaartvervoer van graan in Noord- Frankrijk dan ook van zal kunnen profiteren. Veel landen in Noord-Afrika zijn grote importeurs van graan en moeten de levering van graan zekerstellen.

Aantal schepen
In 2021 is het aantal in Europa geregistreerde schepen in de Rijnoeverstaten gestegen tot meer dan 10.000 schepen. In de Donaulanden zijn dit er 3.500, in de overige Europese landen 2.300. In 2021 werden er minder nieuwe drogeladingschepen gebouwd, het aantal van 26 schepen in 2020 daalde met acht eenheden naar 18 in 2021. Aan de andere kant werden er vier nieuwe tankschepen meer gebouwd: 40 in 2019, 54 in 2020 en 58 in 2021. De meerderheid van deze nieuwe schepen zijn te vinden in de capaciteitscategorieën van 3.000-4.000 ton en 2.000-3.000 ton.

Passagiers
De werkgelegenheid in het vracht- en passagiersvervoer in de Europese binnenvaartsector toont een belangrijke verandering in het patroon van 2019 tot 2020. De pandemie had met name voor het passagiersvervoer ernstige consequenties.
Voor dit segment wordt een stijgende trend gemeld van 17.895 werknemers in 2010 naar 23.100 in 2019, terwijl de werkgelegenheid in 2020 enigszins daalde naar 21.023 tewerkgestelde personen. Het aantal personen dat werkzaam is in het vrachtvervoer ligt met 23.170 net iets hoger dan in de passagiersvaart.
De maatregelen die werden getroffen vanwege de Covid-19-pandemie hebben het passagiersvervoer in 2020 en 2021 zwaar getroffen. Hoewel vastgesteld kan worden dat de cruiseschepen in 2021 hun activiteiten dankzij de versoepeling van de maatregelen weer konden hervatten, ligt het aantal riviercruisereizen op de Rijn nog steeds 55% onder het niveau van voor de pandemie in 2019.

Het aantal cruiseschepen dat de sluis bij Iffezheim aan de Rijn passeerde, nam toe van 534 in 2020 tot 1.315 in 2021, hoewel dit cijfer nog ver achterblijft bij de 2.929 schepen die in 2019 bij deze sluis geteld werden. Voor de Donau en Moezel zijn de tendensen vergelijkbaar. Voor de Donau aan de Duits-Oostenrijkse grens steeg het aantal cruiseschepen dat de grens passeerde van 324 naar 1.255, maar ook dit cijfer is aanzienlijk lager dan de 3.668 schepen die in 2019 waargenomen werden. Voor de Moezel daalde het aantal van 1.536 naar 469 tussen 2019 en 2020, maar in 2021 werden er weer 1.000 passerende schepen geteld. Niet alleen bleef het aantal passerende schepen onder het niveau van voor de pandemie, ook de bezettingsgraad van de schepen bleef ver achter bij het niveau van 2019.

Onzekerheden
Ook al lijkt het inmiddels beter te gaan op de riviercruisemarkt, blijft de situatie voor de sector van het passagiersvervoer in 2022 gekenmerkt door veel onzekerheden die samenhangen met de aanhoudende oorlog in Oekraïne en de gestegen prijzen voor grondstoffen zoals staal, die gaan meewegen als het gaat om de bouw van nieuwe schepen.

Veel landen hebben in het voorjaar van 2022 hun grenzen voor reizigers weer geopend en er worden ook weer nieuwe orders geplaatst voor de bouw van riviercruiseschepen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt echter een zekere verstoring op de Europese markt voor riviercruises. Op de eerste plaats valt te verwachten dat de Beneden-Donau veel minder aantrekkelijk zal worden gevonden vanwege het potentiële risico om in de buurt van het oorlogsgebied te komen. Ten tweede zou dit ook gevolgen kunnen hebben voor de vraag naar passagiersvervoer op andere Europese rivieren. Toeristen afkomstig uit de VS zullen namelijk de oorlog in Oekraïne als onderdeel van Europa in het algemeen zien. De oorlog heeft ook tot gevolg dat er veel minder personeel uit Oekraïne beschikbaar is om in het segment van de riviercruises te werken. Tot slot komt daar
nog bij dat de gestegen brandstofprijzen de kosten van een cruise zullen verhogen, wat eveneens het toerisme zal beïnvloeden.

Aqualink is dé vereniging van watergebonden bedrijven in Oost-Nederland. Meld u nu aan als lid. Volg ons op Twitter en Facebook.